Payas, Hatay'ın kuzeyinde, Akdeniz kıyısında ve Amanos Dağları'nın eteklerinde yer alan; tarihi, sanayisi, liman bağlantıları ve doğal güzellikleriyle öne çıkan önemli ilçelerden biridir. Özellikle demir-çelik sanayisi ve tarihî yapılarıyla tanınmaktadır.
Payas'ın ekonomisinde sanayi, demir-çelik, ticaret, lojistik, tarım ve hizmet sektörü önemli yer tutmaktadır.
Payas'ın çevresinde:
Kuzeyinde: Dörtyol
Doğusunda: Hassa
Güneyinde: İskenderun
Batısında: Akdeniz
bulunmaktadır.
Hatay şehir merkezine yaklaşık 85 kilometre, İskenderun'a yaklaşık 20 kilometre uzaklıktadır.
Payas'ın tarihi antik dönemlere kadar uzanmaktadır.
Akdeniz kıyısında ve önemli geçiş yolları üzerinde bulunması nedeniyle tarih boyunca askerî ve ticari açıdan önemli bir konuma sahip olmuştur.
Bölge tarih boyunca:
Hititler
Persler
Romalılar
Bizanslılar
Selçuklular
Memlükler
Osmanlılar
gibi çeşitli medeniyetlerin etkisinde kalmıştır.
Osmanlı döneminde Payas, Suriye ve Anadolu arasındaki önemli ulaşım güzergâhlarından biri üzerinde bulunması nedeniyle gelişmiştir.
Payas, Akdeniz ile Amanos Dağları arasında yer almaktadır.
İlçede:
Akdeniz
Sahiller
Amanos Dağları
Ormanlık alanlar
Tarım arazileri
Ovalar
Dereler
bulunmaktadır.
Payas'ta Akdeniz iklimi hakimdir.
Yazlar sıcak ve kuraktır.
Kışlar ılık ve yağışlıdır.
İlkbahar ve sonbaharda yağışlar görülür.
Kıyı kesimlerinde nem oranı yüksektir.
İlçe ekonomisinin temelini:
Demir-çelik sanayisi
Sanayi
Ticaret
Lojistik
Tarım
Hizmet sektörü
oluşturmaktadır.
Payas, özellikle demir-çelik sanayisi açısından Hatay'ın önemli merkezlerinden biridir.
Payas ve çevresinde demir-çelik sektörüne bağlı çok sayıda işletme bulunmaktadır.
Sanayi faaliyetlerinde:
Demir-çelik
Metal
Haddecilik
Makine
Lojistik
İnşaat malzemeleri
önemli yer tutmaktadır.
İlçenin İskenderun Körfezi'ne yakınlığı sanayi ve lojistik faaliyetlerini desteklemektedir.
Sanayinin yanında tarım da ilçe ekonomisinde yer almaktadır.
Başlıca ürünler:
Zeytin
Narenciye
Buğday
Mısır
Sebzeler
Meyveler
Payas'ın turizm açısından en önemli özelliği tarihî yapılarıdır.
Özellikle Osmanlı döneminden kalan yapılar ilçenin kültürel mirasını oluşturmaktadır.
Payas'ın en önemli tarihî yapılarından biridir.
Sokullu Mehmet Paşa tarafından 16. yüzyılda yaptırılan külliye, cami, han, hamam, arasta ve çeşitli yapılardan oluşan önemli bir Osmanlı külliye kompleksidir.
Akdeniz kıyısındaki tarihî ulaşım yollarının kontrolünde önemli rol oynayan yapılardan biridir.
Kale, Payas'ın en dikkat çekici tarihî eserleri arasında bulunmaktadır.
Payas'ın tarihî yapıları arasında yer alan Cin Kulesi, geçmişte bölgenin güvenliği ve ulaşım yollarının kontrolü açısından önemli bir konuma sahip olmuştur.
Akdeniz kıyısında bulunan sahil kesimleri, özellikle yaz aylarında dinlenme ve deniz turizmi açısından değerlendirilmektedir.
İlçenin doğusunda yükselen Amanos Dağları, ormanları ve doğal yaşamıyla dikkat çekmektedir.
Payas, Hatay'ın tarihî ve kültürel çeşitliliğini yansıtan ilçelerden biridir.
Kültürel yaşamda:
Osmanlı mirası
Yöresel müzik
Halk oyunları
Geleneksel yemekler
El sanatları
Sanayi kültürü
önemli yer tutmaktadır.
Öne çıkan yerleşimlerden bazıları:
Cumhuriyet
Fatih
Hürriyet
İstiklal
Karacami
Karşı
Kozludere
Sincan
Yıldırım Beyazıt
Payas mutfağında Hatay'ın zengin yemek kültürünün etkileri görülmektedir.
Başlıca lezzetler:
Tepsi kebabı
Kağıt kebabı
Oruk
İçli köfte
Humus
Muhammara
Zahter salatası
Biberli ekmek
Künefe
Zeytinyağlı yemekler
Deniz ürünleri
Payas'a:
Özel araç
Otobüs
Minibüs
Tren
ile ulaşım sağlanabilmektedir.
İlçenin İskenderun–Dörtyol ulaşım güzergâhı üzerinde bulunması ulaşım açısından önemli avantaj sağlamaktadır.
İl: Hatay
Plaka Kodu: 31
İlçe: Payas
Öne Çıkan Özelliği: Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi, Payas Kalesi, Cin Kulesi ve demir-çelik sanayisi
Ekonomisi: Sanayi, demir-çelik, ticaret, lojistik, tarım ve hizmet sektörü
Payas; Osmanlı döneminden kalan tarihî eserleri, Akdeniz kıyısı, Amanos Dağları ve gelişmiş demir-çelik sanayisiyle Hatay'ın önemli ilçelerinden biridir.
Özellikle Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi, Payas Kalesi ve Cin Kulesi, ilçenin tarihî kimliğinin en önemli parçalarıdır.
Sanayi ve ticaretin güçlü olduğu Payas, aynı zamanda tarihî mirası, sahili ve doğal güzellikleriyle Hatay'ın kültür ve ekonomi açısından dikkat çeken ilçelerinden biri olarak öne çıkmaktadır.