Başmakçı, Afyonkarahisar'ın güneybatısında yer alan, tarım ve hayvancılığın yanı sıra özellikle yumurta tavukçuluğu ve gülyağı üretimi ile tanınan ilçelerden biridir. Söğüt Dağları'nın eteklerinde bulunan ilçe, Afyonkarahisar il merkezine yaklaşık 129 kilometre uzaklıktadır. Yüzölçümü yaklaşık 369 km²'dir. Başmakçı 1987 yılında çıkarılan kanunla ilçe olmuş ve 1988 yılında ilçe teşkilatı kurulmuştur.
Başmakçı, Türkiye'deki yumurta sektöründe önemli bir yere sahiptir. İlçede yumurta üretimi ve ticareti oldukça gelişmiş olup Başmakçı, Türkiye'nin yumurta fiyatlarının oluştuğu önemli merkezlerden biri olarak bilinmektedir.
Başmakçı, Afyonkarahisar'ın güneybatısında bulunmaktadır.
İlçe, Afyonkarahisar-Burdur karayoluna yaklaşık 23 kilometre mesafededir. Söğüt Dağları'nın eteklerinde kurulmuş olan Başmakçı, çevresindeki ilçelerle karayolu bağlantısına sahiptir.
Başmakçı'nın çevresinde:
bulunmaktadır.
Başmakçı'nın bilinen tarihi MÖ 1750-1200 yılları arasındaki Hitit dönemine kadar uzanmaktadır. Daha sonraki dönemlerde Frigler, Lidyalılar, Persler, Makedonlar, Selevkoslar, Bergama Krallığı, Roma ve Bizans hakimiyetinde kalmıştır.
Türklerin bölgeye yerleşmesiyle birlikte Başmakçı, Selçuklu ve daha sonraki dönemlerde Osmanlı hakimiyetine girmiştir.
Başmakçı'nın adının kökeniyle ilgili farklı rivayetler bulunmaktadır. İlçenin bulunduğu bölgenin geçmişte süvarilerin atlarını beslemek için kullanıldığı ve "arpalık" olarak değerlendirildiği anlatılmaktadır. Ayrıca bölgede ayakkabıcılığın gelişmiş olması nedeniyle "başmak" kelimesinden geldiği yönünde bir rivayet bulunmaktadır.
Başmakçı, 19 Haziran 1987 tarihinde 3392 sayılı kanunla ilçe statüsüne kavuşmuştur.
Başmakçı, Söğüt Dağları'nın eteklerinde ve geniş bir ova çevresinde yer almaktadır.
Başlıca coğrafi özellikleri:
İlçenin doğal yapısı tarım ve hayvancılığın gelişmesine uygun şartlar sağlamaktadır.
Başmakçı'da genel olarak karasal iklim özellikleri görülmektedir.
İklim özellikleri:
Kış aylarında kar yağışı görülebilmektedir.
Başmakçı'nın nüfusu yaklaşık 10 bin kişi seviyesindedir. Kaymakamlık kaynaklarında ilçenin toplam nüfusu 10.031 olarak belirtilmektedir.
İlçede nüfusun bir bölümü merkezde, geri kalanı ise çevredeki kırsal yerleşimlerde yaşamaktadır.
Başmakçı Belediyesi'nin güncel bilgilerinde ilçenin mahalleleri arasında şunlar yer almaktadır:
Başmakçı'nın ekonomisi büyük ölçüde tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır.
İlçenin öne çıkan ekonomik faaliyetleri:
Başmakçı özellikle yumurta üretimi açısından Türkiye'nin önemli merkezlerinden biridir. İlçede bulunan tavukçuluk kooperatifleri ve üretim tesisleri, yumurta sektörünün gelişmesinde önemli rol oynamaktadır.
Başmakçı denildiğinde akla gelen en önemli ekonomik faaliyetlerden biri yumurta üretimidir.
İlçe, uzun yıllardır Türkiye'nin yumurta sektöründeki önemli merkezlerinden biri olarak faaliyet göstermektedir. Başmakçı'da yumurta üretiminin yanı sıra yumurtanın pazarlanması ve fiyatlandırılması konusunda da önemli bir ticari yapı bulunmaktadır.
Bu nedenle Başmakçı zaman zaman "yumurtanın başkenti" olarak da anılmaktadır.
Başmakçı'nın önemli ekonomik faaliyetlerinden biri de gül yetiştiriciliği ve gülyağı üretimidir.
Gül çiçeklerinden elde edilen gülyağı, özellikle kozmetik ve parfümeri sektöründe kullanılmaktadır. Üretilen gülyağının bir bölümünün yurt dışına ihraç edildiği belirtilmektedir.
İlçede gülyağı ve gülsuyu, yöreye özgü ürünler arasında bulunmaktadır.
Başmakçı'nın geniş tarım alanları tarımsal faaliyetler için elverişlidir.
İlçede:
gibi ürünler yetiştirilmektedir.
Büyükbaş süt hayvancılığı da ilçenin önemli geçim kaynakları arasındadır. Kaymakamlık kaynaklarında ilçede 6.000'in üzerinde kültür ırkı süt ineği bulunduğu belirtilmektedir.
Başmakçı'nın güneybatısında bulunan Acıgöl, ilçenin en önemli doğal güzelliklerinden biridir.
Göl, özellikle kuş çeşitliliği bakımından dikkat çekmektedir. Bölgede:
gibi çeşitli kuş türlerine rastlanmaktadır.
Bu özelliğiyle Acıgöl, doğa ve kuş gözlemciliği açısından önemli bir alandır.
Acıgöl çevresindeki flamingolar, bölgenin doğal zenginliklerinden biridir.
Özellikle göç dönemlerinde kuş gözlemcileri ve doğa fotoğrafçıları için ilgi çekici manzaralar ortaya çıkmaktadır.
Başmakçı'nın ziyaret edilen tarihi ve kültürel noktalarından biridir.
İlçede türbeyle ilgili çeşitli yöresel inanışlar ve gelenekler bulunmaktadır.
Başmakçı'nın ekonomik ve kültürel özelliklerini yansıtan önemli yerlerden biridir.
Gül üretimi ve gülyağı üretimi hakkında bilgi edinmek isteyenler açısından ilçenin dikkat çeken noktalarındandır.
Başmakçı mutfağında Afyonkarahisar yöresinin geleneksel yemekleri öne çıkmaktadır.
Başlıca yöresel lezzetler:
Özellikle haşhaşlı ürünler ve bükme, Afyonkarahisar mutfağının karakteristik lezzetleri arasında yer almaktadır.
Başmakçı'ya ulaşım karayolu ile sağlanmaktadır.
Ulaşım seçenekleri:
Başmakçı, Afyonkarahisar-Burdur karayolu güzergahına yakın konumu sayesinde çevre ilçelere ulaşım açısından avantajlıdır. İl merkezine karayoluyla yaklaşık 129 kilometre mesafededir.
Başmakçı, Afyonkarahisar iline bağlı bir ilçedir.
Afyonkarahisar'ın plaka kodu 03'tür.
Başmakçı özellikle yumurta üretimi, tavukçuluk, gülyağı, gül yetiştiriciliği ve Acıgöl ile tanınmaktadır.
Kaymakamlık kaynaklarında toplam nüfus 10.031 olarak belirtilmektedir.
Acıgöl, flamingo gözlem alanı, Sultan Abdurrahman Türbesi ve gülyağı fabrikası ilçenin öne çıkan ziyaret noktalarıdır.
İlçede gelişmiş tavukçuluk ve yumurta üretimi bulunması ve yumurta ticaretinde önemli bir merkez olması nedeniyle Başmakçı, Türkiye'nin önemli yumurta merkezlerinden biri olarak bilinmektedir.
Başmakçı; yumurta üretimi, tavukçuluk, gülyağı, tarım ve hayvancılık alanlarında güçlü bir ekonomik yapıya sahip olan Afyonkarahisar ilçelerinden biridir.
Özellikle Acıgöl ve çevresindeki kuş çeşitliliği ilçeye önemli bir doğal değer kazandırmaktadır. Flamingoların da bulunduğu göl çevresi, doğa ve kuş gözlemciliği açısından Başmakçı'nın turizm potansiyelini artırmaktadır.
Tarihi geçmişi, üretim kültürü, yöresel yemekleri ve doğal güzellikleriyle Başmakçı, 03 Afyonkarahisar ilçeleri içerisinde kendine özgü karakteri olan önemli yerleşimlerden biridir.