Arpaçay, Kars ilinin kuzeydoğusunda yer alan; tarihi, doğal güzellikleri, tarım ve hayvancılığıyla öne çıkan bir ilçedir. Türkiye'nin doğu sınırında, Ermenistan sınırına yakın konumuyla dikkat çekmektedir.
Arpaçay'ın çevresinde:
Kuzeyinde: Ardahan
Doğusunda: Ermenistan
Güneyinde: Kars Merkez
Batısında: Susuz
bulunmaktadır.
İlçe, Kars şehir merkezine yaklaşık 40 kilometre uzaklıktadır.
Arpaçay ve çevresinin tarihi oldukça eskidir. Bölge tarih boyunca Urartular, Persler, Roma ve Bizans, Selçuklular, Karakoyunlular ve Osmanlılar gibi farklı medeniyetlerin etkisi altında kalmıştır.
İlçenin sınırları içerisinde ve çevresinde çok sayıda tarihî yapı ve eski yerleşim izine rastlanmaktadır.
Arpaçay, yüksek rakımlı ve karasal iklimin etkisindeki bir bölgede bulunmaktadır.
İlçede:
Yüksek platolar
Vadiler
Çay ve akarsular
Tarım arazileri
Çayırlar
Meralar
Dağlık alanlar
bulunmaktadır.
Arpaçay Nehri, bölgenin önemli doğal unsurlarından biridir.
Arpaçay'da sert karasal iklim görülmektedir.
Kışlar uzun ve oldukça soğuktur.
Kar yağışı yoğundur.
Yazlar kısa ve serin geçmektedir.
İlkbahar ve sonbahar dönemleri kısa sürmektedir.
İlçenin ekonomisinin temelini:
Hayvancılık
Tarım
Süt üretimi
Arıcılık
Küçükbaş hayvancılık
oluşturmaktadır.
Geniş mera alanları, hayvancılık için önemli bir avantaj sağlamaktadır.
İklim koşulları nedeniyle tarımsal üretim daha çok dayanıklı ürünlere yöneliktir.
İlçede:
Arpa
Buğday
Yem bitkileri
Patates
Çeşitli tahıllar
yetiştirilmektedir.
Arpaçay'da özellikle büyükbaş ve küçükbaş hayvancılık yaygındır.
İlçedeki geniş meralar, hayvancılığın gelişmesinde önemli rol oynamaktadır.
Süt ve süt ürünleri de yöre ekonomisine katkı sağlamaktadır.
Arpaçay, doğal ve tarihî değerleri sayesinde kültür ve doğa turizmi açısından potansiyele sahiptir.
Özellikle ilçe çevresindeki tarihî yapılar ve yüksek rakımlı doğal alanlar dikkat çekmektedir.
İlçenin doğal güzelliklerinden biridir.
Çevresindeki vadiler ve kırsal alanlar doğa yürüyüşleri ve fotoğrafçılık açısından değerlendirilebilir.
Arpaçay ilçesinin kuzeyine yakın bölgelerde bulunan Çıldır Gölü, Kars ve Ardahan'ın en önemli doğal değerlerinden biridir.
Kış aylarında gölün donması, bölgeye özgü doğal manzaralar oluşturmaktadır.
İlçe çevresinde eski yerleşimlere ait taş yapılar, köprüler ve tarihî kalıntılar bulunmaktadır.
Arpaçay'da Doğu Anadolu'nun geleneksel kültürü güçlü şekilde yaşatılmaktadır.
Bölgede:
Halk oyunları
Âşıklık geleneği
Köy şenlikleri
Yerel festivaller
Geleneksel düğünler
önemli kültürel unsurlar arasındadır.
İlçeye bağlı kırsal yerleşimlerde tarım ve hayvancılık önemli geçim kaynaklarıdır.
Özellikle sınır bölgesine yakın köyler, ilçenin coğrafi ve kültürel yapısında önemli yer tutmaktadır.
Arpaçay mutfağında Kars ve Doğu Anadolu mutfağının özellikleri görülmektedir.
Öne çıkan lezzetler:
Kars kaşarı
Gravyer peyniri
Kars ketesi
Hangel
Erişte
Kaz eti
Ayran aşı
Evelik çorbası
Kavut
Yöresel süt ürünleri
Arpaçay'a:
Özel araç
İlçe otobüsleri
Minibüs
ile ulaşım sağlanabilmektedir.
İlçe, Kars şehir merkezine karayolu ile bağlıdır.
Kars Harakani Havalimanı, ilçeye ulaşım için kullanılabilecek en yakın hava ulaşım noktalarından biridir.
İl: Kars
İlçe: Arpaçay
Bölge: Doğu Anadolu
Öne Çıkan Özelliği: Arpaçay Nehri, yüksek platolar, sınır bölgesi ve hayvancılık
Ekonomisi: Hayvancılık, tarım, süt üretimi ve arıcılık
Arpaçay; yüksek platoları, sert iklimi, Arpaçay Nehri, geniş meraları ve geleneksel Doğu Anadolu kültürüyle Kars'ın önemli ilçelerinden biridir.
Özellikle hayvancılık ve süt üretimi ekonomik açıdan, Arpaçay Nehri ve çevresi doğal güzellikler açısından, tarihî köyler ve yapılar ise kültürel açıdan öne çıkmaktadır.
Arpaçay, doğal yapısını ve geleneksel yaşam kültürünü koruyan, Kars'ın sınır bölgesinde önemli bir konuma sahip ilçelerden biri olarak dikkat çekmektedir.